นายฉัตร สุภัทรวณิชย์ ประธานคณะกรรมาธิการ (กมธ.) การพัฒนาการเมือง การสื่อสารมวลชน และการมีส่วนร่วมของประชาชน สภาผู้แทนราษฎร เป็นประธานการประชุม เพื่อพิจารณาศึกษาการมีส่วนร่วมของประชาชนในการออกแบบงบประมาณ (Participatory Budgeting: PB) โดยมีผู้แทนจากกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น กรุงเทพมหานคร และสถาบันพระปกเกล้า ร่วมให้ข้อมูล
โดยที่ประชุมได้รับทราบข้อมูลว่า การมีส่วนร่วมของประชาชนในการออกแบบงบประมาณ ถือเป็นกระบวนการที่เปิดโอกาสให้ประชาชนมีบทบาทโดยตรงในการกำหนดทิศทางการใช้จ่ายทรัพยากรของรัฐ เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วมและเสริมสร้างความโปร่งใสในกระบวนการงบประมาณ อย่างไรก็ตาม ที่ประชุมพบว่าการมีส่วนร่วมของประชาชนในการออกแบบงบประมาณยังติดข้อจำกัดเชิงกฎหมาย โดยเฉพาะการบรรจุข้อเสนอของประชาชนเข้าสู่งบประมาณไม่ถูกนำไปปฏิบัติจริง เนื่องจากยังไม่มีผลผูกพันเชิงกฎหมาย ทำให้ขาดแรงจูงใจ และข้อจำกัดการจัดซื้อจัดจ้างที่ไม่เอื้อต่อโครงการขนาดเล็ก เพราะเมื่องบประจำเพิ่มขึ้น ส่งผลให้พื้นที่งบลงทุนของท้องถิ่นลดลง รวมทั้งยังพบปัญหาว่า หลายชุมชนยังเขียนโครงการไม่ได้ ต้องมีพี่เลี้ยงคอยช่วยแนะนำการเขียนโครงการตามมาตรฐานของหน่วยงานภาครัฐ และปัญหางบประมาณเหลือ เนื่องจากขั้นตอนจัดซื้อจัดจ้างล่าช้า การมีส่วนร่วมจำกัดเฉพาะกลุ่มผู้นำ และกลุ่มนอกทะเบียนชุมชนยังไม่เข้าไม่ถึงกระบวนการ
ภายหลังการพิจารณาที่ประชุมได้มีข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะว่า การมีส่วนร่วมของประชาชนในการออกแบบงบประมาณระบบ PB ควรมีการจัดทำกรอบกฎหมายเฉพาะ เพื่อสร้างผลผูกพันชัดเจน และปรับปรุงระเบียบพัสดุให้อำนวยความสะดวกต่อโครงการชุมชนขนาดเล็ก รวมทั้งพัฒนาแพลตฟอร์ม PB ระดับประเทศ พร้อมระบบเปิดเผยข้อมูลแบบ Real-time นอกจากนี้ควรมีการเพิ่มช่องทางเข้าถึงของประชาชนทุกกลุ่ม โดยไม่จำกัดเฉพาะชุมชนที่จดทะเบียน รวมทั้งจัดทำระบบแจ้งผลการพิจารณาแก่ประชาชนอย่างเป็นทางการ เพื่อสร้างความโปร่งใสในการจัดทำงบประมาณ
อรุณี ตันศักดิ์ดา ข่าว/เรียบเรียง
กมธ.การพัฒนาการเมืองฯ สผ.ข้อมูล/ภาพ